Repatriëring | Van Javazee naar Noordzee: van moederland naar vaderland (Week van de geschiedenis 2010: thema Land en water:oktober 2010)

Humphrey de la Croix

week_geschiedenis_2010_landenwater

Het thema Land en water is een typisch Nederlands onderwerp. Waar denk je dan meteen aan? Waarschijnlijk aan polders, dijken en molens. Nederland als het land dat op de zee is veroverd en behouden. Voor de Indische Nederlanders van vóór de oorlog was Nederland het verre en meestal ook onbekende vaderland. Koud en plat, zo anders dan het moederland Indië. Water en land waren wat er in de directe omgeving te zien waren: de sawah’s, de rivier Brantas, de zee bij Soerabaja, Makassar of Menado.

De redactie van IndischHistorisch.nl heeft niet lang nagedacht hoe het thema land en water kon worden ingevuld. Iedere Indische familie die hier woont heeft een moment gehad waarop land en water vanzelf een lange tijd dominant aanwezig waren. De meeste Indo’s zijn namelijk naar Nederland gekomen per boot. Zo ben ik zelf begin 1958 in Amsterdam aangekomen met de ‘Groote Beer’. Familieleden en vrienden zijn gearriveerd met de ‘Zuiderkruis’ en de ‘Johan van Oldenbarnevelt’. En mijn vader is nog bemanningslid geweest van de ‘Willem Ruys’, het vlaggeschip van de Koninklijke Rotterdamse Lloyd. In de jaren vijftig en zestig was trouwens een groot deel van bemanningen van Nederlandse koopvaardijschepen Indisch of Indonesisch. Ja, land en water is zéker voor Indische Nederlanders een relevant thema of in ieder geval is dat zo geweest.

Voor deze Week van de geschiedenis 2010 hebben we gekozen voor een heldere invulling. We hebben een selectie gemaakt van foto’s van de meest genoemde schepen waarop repatrianten naar Nederland zijn gekomen tussen 1945 en pakweg 1965. De afbeeldingen spreken voor zichzelf en eenieder zal er zijn eigen gedachten, herinneringen en gevoelens bij hebben. Wanneer u een mooi verhaal daarbij hebt en dat gepubliceerd wilt hebben, kunt u uw informatie altijd bij ons kwijt. Vooral nieuwe afbeeldingen zijn welkom: van uzelf en uw gezinsleden op de boot, het passagieren in Ataka of de aankomst in Nederland? We zijn er benieuwd naar!

Bootlijsten en passagierslijsten
De heer Herman van Oosten heeft jaren besteed aan het opstellen van boot- en passagierslijsten. U kunt zien vanaf waar, wanneer welk schip vertrok en wanneer en waar het aankwam. Eveneens zijn er lijsten met namen van passagiers opgemaakt. Klik op de volgende link om lijsten te raadplegen van schepen die van 1945 t/m 1964 burgers en militairen van Nederlands Indië/Indonesië (inclusief Nieuw Guinea) naar Nederland hebben gerepatrieerd en geëvacueerd. Klik op de volgende link om passagierslijsten 1945-1964 te raadplegen. Mogelijk vindt u uzelf, familieleden of bekenden.

De Groote Beer

De Groote Beer

De Modjokerto

De Modjokerto

De Sibajak

De Sibajak

De Wilem Ruys

De Wilem Ruys

De Willem Ruys (geschilderd: varend in Indonesische wateren)

De Willem Ruys (geschilderd: varend in Indonesische wateren)

De Zuiderkruis

De Zuiderkruis

De Johan van Oldenbarnevelt

De Johan van Oldenbarnevelt

De Bantam

De Bantam

Informatie op het internet
Herman van Oosten: Boten- en passagierslijsten 1945-1964

Literatuur
Tjaal Aeckerlin, Rick Schoonenberg, Neffer Kambek: Indische Nederlanders in roerige tijden, Amsterdam, 2005. KIT Publishers.
Ik wilde eigenlijk niet gaan. De repatriëring van Indische Nederlanders 1946-1964, Den Haag 1993. Uitgever Stichting Tong Tong.
H.C. Wassenaar-Jellesma, Van Oost naar West. Relaas van de repatriëring van 1945 tot en met 1966, ’s Gravenhage 1969. Staatsdrukkerij

6 reacties op “Repatriëring | Van Javazee naar Noordzee: van moederland naar vaderland (Week van de geschiedenis 2010: thema Land en water:oktober 2010)

  1. In de tekst op uw situatie over bootsten en passagierslijsten staat dat je op een link kunt klikken. Echter er zitgedeelte link in de tekst en ik zou graag de lijsten van 1957 willen inzien

  2. Hallo. Ik ben al een hele tijd aan het zoeken naar een passagierslijst van Johan van oldenbarnevelt vertrek datum weet ik niet precies maar vermoedt begin april wand op 14 mei 1956 zijn mijn ouders ik en zusje aan gekomen in Melbourne australie ik was toen vijf maanden oud en mijn zus een jaar op 22 nov 1962 zijn wij vanuit adelaide weer terug gegaan naar Nederland dit heb ik uit het national archive of australie vandaan daar staan wel wat nummer maar kom daar niet verder mee weet ook niet welk schip we terug gevaren zijn heb daar ook geen passagiers lijst van het gaat om de naam gijsbertus rong mijn ouders hebben nooit wat vertelt hier oven en leven ook niet meer mijn vader is van 1932 en moeder van 1933 hoop dat u mijn verder kan helpen groetjes van bert

  3. Geachte,
    Ik ben op zoek naar de gegevens over de reis naar Nederlands Indië van mijn vader Roelof van der Velde
    Hij ging aan boord op 13 november 1947 op De Groote beer en vertrok naar (plaats?)

    Mag ik van u een lijst van zijn medepassagiers van bataljon 5-2 R1?
    Ik zou u zeer erkentelijk zijn.
    Met vriendelijke groet,
    Siep van der Velde

  4. Geachte,
    Ik ben op zoek naar de gegevens over de reis naar Nederlands Indië van mijn vader Roelof van der Velde
    Hij ging aan boord op 13 november 1947 op De Groote beer en vertrok naar (plaats?)

    Mag ik van u een lijst van zijn medepassagiers van bataljon 5-2 R1?
    Ik zou u zeer erkentelijk zijn.
    Met vriendelijke groet,
    Siep van der Velde

  5. Goedendag,
    Ik ben voor mijn vader op zoek naar de pasagierslijst van de Sibajak die vertrok op 3 july 1949 vanuit Tandjong Priok naar Rotterdam. Hij is als kleine jongen met dit schip vanuit Indie vertrokken naar Nederland. Kunt u mij daar aan helpen?
    Bij voorbaat dank

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.